content

Perkament en leer bewaren

In de Middeleeuwen wordt perkament in toenemende mate gebruikt om op te schrijven, omdat het eerder gebruikelijke papyrus vochtgevoelig is en daardoor niet lang houdbaar in het natte Europese klimaat. Het duurzamere perkament wordt vanaf het eind van de vijftiende tot de zeventiende eeuw vaak gebruikt voor het vervaardigen van akten en kaarten. Een ander voordeel van perkament boven papyrus is dat men bij perkament geen last heeft van verticaal lopende vezels aan de achterkant. Beide zijden kunnen dus makkelijk worden beschreven. Een nadeel van perkament is dat het opkrult in de hoeken en meer glimt dan papyrus. Dat leest minder prettig.

Luchtvochtigheid

Perkament is gevoelig voor vocht. Door een te vochtige omgeving ontstaan ongelijke spanningen, waardoor het materiaal gaat golven. Een gebobbelde of een gevouwen kaart mag alleen door een restaurator worden vlakgemaakt. Als perkament in een te droge omgeving hangt of ligt, van minder dan 50% relatieve vochtigheid, verliest het zijn soepelheid: het krimpt en wordt hard en bros. Relatieve vochtigheid kunt u aflezen van een digitaal weerstation of van een thermo-hygrometer voor binnen.

Ingelijste perkamenten kaarten of diploma’s kunt u het best hangen aan een binnenmuur.
Als u voor een meer permanente berging kiest, bergt u kaarten, akten of andere werken van perkament in zuurvrije mappen, in een lade zonder er iets op te stapelen. Grotere afbeeldingen moeten soms dubbelgevouwen worden, waarbij de beeldzijden elkaar raken. In zo’n geval kan er een blad zuurvrij zijdevloeipapier tussen worden gelegd. Zuurvrije mappen en zijdevloeipapier zijn verkrijgbaar bij Jansen-Wijsmuller & Beuns B.V.

Boeken opbergen

Oude boeken beschadigen nogal eens door verkeerd opbergen en onhandig uit de kast trekken. Het boekblok – de gebonden pagina’s van een boek – van grote en zware boeken als atlassen en bijbels zal uitzakken wanneer de boeken rechtop in een kast worden gezet. Leg ze daarom bij voorkeur plat, zonder er iets op te stapelen.

Wanneer u een boek wilt inzien, trek het boek dan niet boven aan de rug uit de kast. De band krijgt zo te veel kracht te verduren. Leg uw vingers bij voorkeur bovenop de pagina’s en haal het boek dan voorzichtig naar u toe. Als dat niet lukt of te veel kracht vergt, duw dan de boeken die naast het gewenste deel staan iets naar achteren en pak het boek nu in het midden vast om het zo uit de kast te halen.

Historische fotoalbums vormen met hun inhoud één object. Vermijd het demonteren van albums ten behoeve van het behoud van de foto's. Een uitzondering vormen foto's in albums met zelfklevende bladen. De bladen zijn dikwijls zo verouderd dat de foto’s alleen nog met behulp van een föhn zonder beschadiging te verwijderen zijn. Ook komt voor dat de bladen hun kleefkracht hebben verloren. Haal de foto´s los, leg tussen elke foto zijdevloeipapier en berg ze stofvrij op. Om tape of andere lijmresten van de foto’s te verwijderen, is het aan te bevelen vooraf overleg te plegen met een restaurator.

Fotoalbums

Fotoalbums, waarin de foto’s geen veroudering vertonen kunt u het best stofvrij maken met een zachte ronde kwast of een zachte doek. Repareer kleine scheurtjes in de (schut)bladen en herstel bladen die uit de rug loslaten met speciaal plakband, Filmoplast P, te verkrijgen bij een speciaalzaak in tekenbenodigdheden.

Voor portretfotoalbums met voorgesneden passe-partouts kunt u losse stroken polyethyleen schuiven tussen de foto’s en de passe-partouts, indien veroudering zichtbaar is. Dit schermt de foto af van het zure karton. Geef elk fotoalbum een omslag van zuurvrij karton of papier en berg het op in een zuurvrije kartonnen doos.

Zilverbeslag

Fotoalbums, waarin de foto’s geen veroudering vertonen kunt u het best stofvrij maken met een zachte ronde kwast of een zachte doek. Repareer kleine scheurtjes in de (schut)bladen en herstel bladen die uit de rug loslaten met speciaal plakband, Filmoplast P, te verkrijgen bij een speciaalzaak in tekenbenodigdheden.

Voor portretfotoalbums met voorgesneden passe-partouts kunt u losse stroken polyethyleen schuiven tussen de foto’s en de passe-partouts, indien veroudering zichtbaar is. Dit schermt de foto af van het zure karton. Geef elk fotoalbum een omslag van zuurvrij karton of papier en berg het op in een zuurvrije kartonnen doos.